The Books en Grasscut - 2 nieuwe platen
dinsdag 13 juli 2010
Labels: muziekrecensie
The Books - The Way Out (Temporary Residence / De Konkurrent)
Net als Grasscut maakt The Books collagemuziek waar found footage een grote rol in speelt. Maar de New Yorkers Nick Zammuto en Paul de Jong gaan wel experimenteler en veelzijdiger te werk dan het Britse duo Grasscut. Rock, hip-hop-grooves, elektronische beats, popliedjes en flarden gesproken tekst worden in een prettig tempo afgewisseld. Dit collagerecept wordt door massa’s thuisknutselaars gebruikt, waardoor het lastig is een herkenbare stijl te ontwikkelen. Maar daar is The Books zeker in geslaagd. De samplevirtuozen laten zich hooguit vergelijken met Prefuse 73, waar ze in 2005 de EP Prefuse 73 reads the Books mee maakten. Ze spelen niet op safe en gaan nogal eigenzinnig te werk, maar toch heeft dit album een echt popgevoel.
Na hun succesvolle debuut Thought for food is The way out inmiddels alweer hun vierde plaat. Ze hebben er vijf jaar de tijd voor genomen. De bravoure, speelsheid en humor van Zammuto en de Jong hebben een erg fijne plaat opgeleverd. Ze putten deze keer vooral uit meditatietapes van new age goeroes, gesproken in Engels, Amerikaans of Indiaas accent. De luisteraar wordt onder andere uitgenodigd zijn Buddha belly te eren met voedsel, kosmische energie toe te laten, de voeten naar de oren te brengen en de ogen geen moment af te laten dwalen. De combinatie met de chaotische weirde muziek geeft de tekst een ironie die het oorspronkelijk natuurlijk helemaal niet had. Dat werkt erg goed. Gelukkig herhalen ze dit trucje niet te vaak. De sfeer en inhoud van zang en gesproken tekst is erg divers. In A cold freezin’ night laat een jongetje zijn moorddadige kinderfantasie de vrije loop. The story of hip-hop is een verhaaltje uit een kinderboek over dieren en pratende bloemen. Er komt een openhartige boodschap op een antwoordapparaat langs, dan weer een singer-songwriterliedje à la Yo La Tengo. All you need is a wall wordt gedragen door een lome elektrische gitaar en zwoele ‘zangeres’ die verrassend genoeg Zammuto zelf blijkt te zijn. Ondanks de grote verschillen tussen al die puzzelstukjes klinkt de plaat wonderwel toch als een geheel. In het afsluitende Group Autogenics II gaan ze zich nog even te buiten aan het verzamelen van maffe esoterische quotes van meditatietapes, aangekleed met opzwepende elektronische beats en synths. “There is no one right way of doing the dishes. Your mind will become a sponge. Stick out your tongue to the universe. Now remove your head completely.“ Ga vooral uw gang.

Grasscut - Grasscut -1 inch / ½ mile (Ninja Tune / PIAS)
De wildgroei aan electronische muziek gaat ook in Engeland onvermoeibaar door. Grasscut is een nieuwe loot aan de boom. Lokatie: de populaire badplaats Brighton. Andrew Phillips en Marcus o’Dair noemen hun muziek experimentele electronica. Dat klink moeilijk, maar dat valt reuze mee, of tegen zo u wilt. Dit debuutalbum staat vol smaakvolle knip-en-plaktracks en is ook prettig afwisselend, maar toch denk je na afloop: iets dergelijks heb ik toch al heel wat keren gehoord (als u het genre een beetje volgt tenminste). De samples van cassetterecorderstemmetjes, verknipte piano’s en strijkers over springerige beats. Ook de in de folktronicahoek veel gebruikte combinatie van akoestische instrumenten en computergeluid klinkt vertrouwd. Grasscut is daarmee even Brits als een kopje Earl Grey met melk. Opener High Down begint met een aarzelend pianomotiefje, maar barst al snel los met een Grandaddy-achtig scheursynthesizer. Met de dynamiek zit het in ieder geval wel goed.
Grasscut maakt veel gebruik van het contrast tussen krakerige oude opnames van zingende en pratende mensen versus electronica. Dit effect komt in heel wat nummers langs en had een uitstekend album op kunnen leveren, als ze het daar maar bij hadden gelaten. Zodra ze zélf gaan zingen zet de verveling acuut in want wat een duffe expressieloze zangpartijen! Menig Brits popbandje heeft er patent op, van die boterzachte vocalen. Vergelijkingen met James Yuill en Tunng dringt zich op. Het is natuurlijk een kwestie van smaak; fans genoeg die dit dromerig en (bij gebrek aan een beter woord) gevoelig noemen. 1946 is wel weer een intrigerende track: een oudere vrouw vertelt over het leven in na-oorlogs Engeland met een fijne subtiele soundscape erachter. Passing heeft een pittige groove die aan Prefuse 73 doet denken. Het had een heel mooi nummer kunnen zijn, maar ook hier gooit zuchtzang weer roet in de microfoon. Afsluiter In her pride is om een oude opname van een folktraditional heen gecomponeerd. Grasscut laat zien hoe moeilijk het anno 2010 is om nog echt vernieuwend te zijn in dit genre. Experimenteel kun je 1 inch / ½ mile dan ook niet noemen: het sluit immers aan bij een traditie. Maar een smaakvol stukje vakwerk is het wel. Geen slechte plaat dus, maar de eindejaarslijstjes zullen ze hier vermoedelijk niet mee halen.
